เวทีเกษตรดิจิทัลระดับภูมิภาคสนับสนุนการใช้นวัตกรรมเพื่อสร้างระบบเกษตรและอาหารที่มีความทนทาน

นวัตกรรมเกษตรดิจิทัลกำลังเปลี่ยนแปลงระบบอาหารทุกด้าน ทั้งวิธีการผลิต การจัดการ และการจัดส่ง เป็นเครื่องมืออันทรงพลังในการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เสริมความมั่นคงทางอาหาร และสร้างระบบเกษตรและอาหารที่มีความทนทานและยั่งยืนยิ่งขึ้น องค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ สำนักงานภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิก (FAO) จัดเวทีเสวนาโซลูชั่นเกษตรดิจิทัลระดับภูมิภาค 2025 (IDASF 2025) สนับสนุนโดยธนาคารพัฒนาเอเชีย (ADB) กองทุนระหว่างประเทศเพื่อการพัฒนาการเกษตร (IFAD) สหภาพโทรคมนาคมระหว่างประเทศ (ITU) และสถาบันระหว่างประเทศเพื่อการเกษตรเขตร้อน (IITA) ที่กรุงเทพฯ เมื่อต้นเดือนกันยายนที่ผ่านมา

ผู้นำภาครัฐ ผู้ที่ทำงานสาขาการพัฒนา และผู้ที่อยู่ในวงการนวัตกรรม เกือบ 400 คนจากกว่า 50 ประเทศ ร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์ นำเสนอนวัตกรรม และแนวทางในการขยายผลการใช้เกษตรดิจิทัลทั่วภูมิภาค

ผู้เข้าร่วมงานเห็นพ้องว่ารัฐบาล นักพัฒนานวัตกรรม นักวิจัย และเกษตรกรในภูมิภาคต่างๆใช้ปัญญาประดิษฐ์ แพลตฟอร์มมือถือ ข้อมูลดาวเทียม และบริการให้คำปรึกษาด้านดิจิทัล กับอุตสาหกรรมเกษตร ปศุสัตว์ ประมง ป่าไม้ และห่วงโซ่อุปทานอาหารมากขึ้น

ตัวอย่างนวัตกรรมที่โดดเด่น ได้แก่การผลิตพืชที่คำนึงถึงสภาพภูมิอากาศ การปลูกข้าวด้วยโดรนซึ่งช่วยลดการใช้น้ำและการปล่อยก๊าซมีเทน การจัดการประมงที่สนับสนุนด้วย AI เทคโนโลยีสเปกโทรสโกปีในการวิเคราะห์เคมีและเคมีกายภาพเพื่อตรวจจับการเน่าเสียของเนื้อสัตว์ในปศุสัตว์ และระบบตรวจสอบย้อนกลับแบบดิจิทัลในภาคป่าไม้เพื่อลดตัดไม้ทำลายป่า และเพิ่มความโปร่งใสของห่วงโซ่อุปทาน

การเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัลยังช่วยให้การพัฒนาชนบทเป็นไปอย่างครอบคลุม โดยเชื่อมสตรี เยาวชน และชุมชนชนบทเข้ากับตลาดและข้อมูล แพลตฟอร์ม Farmer.Chat ของ Digital Green ซึ่งให้บริการคำแนะนำด้านการเกษตรแบบเรียลไทม์ที่ขับเคลื่อนด้วย AI หลายภาษา แสดงให้เห็นว่าข้อมูลทั่วโลกและระดับท้องถิ่นสามารถสนับสนุนโซลูชันที่ยั่งยืน สอดคล้องกับท้องถิ่น และขับเคลื่อนโดยประชาชนได้

นอกจากนี้การเงินดิจิทัลถูกย้ำว่าเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้เกษตรกรรายย่อยเข้าถึงเครื่องมือสินเชื่อ ประกันภัย และการจัดการความเสี่ยงได้ผ่านความร่วมมือกับบริษัทฟินเทค รัฐบาล และองค์กรพัฒนาต่างๆ เครื่องมือดิจิทัลเหล่านี้ช่วยลดช่องว่าง ปรับปรุงความโปร่งใส และเสริมสร้างความยืดหยุ่น ปรับปรุงบริการให้คำปรึกษาและระบบตรวจสอบย้อนกลับตลอดห่วงโซ่อุปทาน

ทั้งนี้ความเชื่อมั่น การปรับให้เข้ากับบริบทท้องถิ่น และการสร้างผลประโยชน์ที่ชัดเจนสำหรับเกษตรกร โดยเฉพาะอย่างยิ่งในด้านผลตอบแทนจากการลงทุนและการจัดการความเสี่ยง ล้วนเป็นสิ่งสำคัญยิ่งต่อการสนับสนุนให้เกษตรกรนำนวัตกรรมไปใช้

เวทีเสวนาได้จัดแสดงนวัตกรรมต่างๆ ตลอดห่วงโซ่อุปทาน รวมถึงโซลูชั่นการจัดการขยะ พลังงานชีวมวล และเศรษฐกิจหมุนเวียน ได้มีการนำเสนอระบบตรวจสอบย้อนกลับแบบครบวงจร การลงทะเบียนเกษตรกร และระบบการปฏิบัติตามกฎระเบียบเพื่อปรับปรุงมาตรฐานความโปร่งใสและความยั่งยืนของสินค้าโภคภัณฑ์ เช่น โกโก้และกาแฟ นายอาลู โดฮง ผู้แทนองค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติประจำภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิกกล่าวว่า“การเปลี่ยนผ่านสู่ดิจิทัลไม่ใช่ทางเลือกในภาคเกษตรกรรมอีกต่อไป แต่เป็นเครื่องมืออันทรงพลังในการแก้ไขปัญหาความหิวโหย ลดการปล่อยมลพิษ และช่วยให้เกษตรกรรายย่อยและชุมชนชนบทมั่งคั่ง ฟอรั่มนี้มุ่งขยายผลบวกเหล่านี้ไปสู่ระดับรากหญ้า” ดร. วิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข อธิบดีกรมตรวจบัญชีสหกรณ์ ย้ำถึงความสำคัญของการเปลี่ยนแปลงที่มาจากเทคโนโลยีดิจิทัลในภาคเกษตรว่า “นวัตกรรมดิจิทัลไม่ใช่สิ่งฟุ่มเฟือยอีกต่อไป แต่เป็นสิ่งจำเป็น เป็นสะพานเชื่อมระหว่างวิถีเดิมและการเปลี่ยนแปลง และระหว่างความรู้ท้องถิ่นและผลลัพธ์ในระดับโลก” นายอับเดลคาริม สมา หัวหน้านักเศรษฐศาสตร์ประจำภูมิภาคของ IFAD ย้ำถึงความสำคัญของแนวทางที่เน้นเกษตรกรเป็นศูนย์กลางในการนำโซลูชั่นไปใช้และความยั่งยืน โดยกล่าวว่า “เราต้องออกแบบโซลูชั่นการเกษตรดิจิทัลร่วมกับเกษตรกร ไม่ใช่เพื่อเกษตรกรเพียงอย่างเดียว” นายชิงเฟิง จาง ผู้อำนวยการอาวุโสของ ADB เน้นย้ำถึงบทบาทของธรรมาภิบาลและความร่วมมือจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสียหลายฝ่าย และกล่าวว่า“นอกจากเทคโนโลยี การเปลี่ยนแปลงสู่ดิจิทัลที่ประสบความสำเร็จต้องอาศัยนโยบายที่สนับสนุน สถาบันที่แข็งแกร่ง และความร่วมมือ” ภูมิภาคเอเชียและแปซิฟิกเป็นภูมิภาคแนวหน้าของโครงการริเริ่มด้านการเกษตรดิจิทัลมากมาย และ IDASF 2025 แสดงให้เห็นว่าการเกษตรดิจิทัลนั้นสามารถแบ่งปันประสบการณ์ได้ทั่วโลก การเรียนรู้ข้ามประเทศและความร่วมมือในระดับภูมิภาคจะเป็นกุญแจสำคัญในการทำให้เทคโนโลยีดิจิทัลเข้าถึงผู้ที่ต้องการมากที่สุด ซึ่งรวมถึงสตรี เยาวชน และเกษตรกรรายย่อย FAO จะรวบรวมและเผยแพร่ข้อมูลเชิงลึกจาก IDASF 2025 เป็นแนวทางในการทำงานอย่างต่อเนื่องเพื่อสร้างระบบนิเวศดิจิทัลที่เอื้อต่อการเกษตร เวทีพูดคุยที่เกิดขึ้นตอกย้ำแรงผลักดันในการเร่งการเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัลซึ่งจะช่วยเสริมศักยภาพเกษตรกร เสริมสร้างความยืดหยุ่นต่อสภาพภูมิอากาศ และสร้างระบบเกษตรอาหารที่ยั่งยืนสำหรับโลกที่กำลังเปลี่ยนแปลง