TIPMSE ผนึกภาครัฐ เอกชน ท้องถิ่น เดินหน้าผลักดันกลไก “Voluntary PRO” ทดสอบระบบจัดการบรรจุภัณ์ใช้แล้ว ดีเดย์ 1 มกราคม 2579 พร้อมรับกฎหมาย EPR

11 พฤศจิกายน 2569 – สถาบันการจัดการบรรจุภัณฑ์และรีไซเคิลเพื่อสิ่งแวดล้อม (TIPMSE) สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) ร่วมกับกรมควบคุมมลพิษ ประกาศเดินหน้ากลไก “Voluntary PRO” หรือองค์กร บริหารจัดการความรับผิดชอบของผู้ผลิตภาคสมัครใจ เพื่อทดลองระบบจัดการบรรจุภัณฑ์หลังการบริโภค และพัฒนาต้นแบบที่สามารถต่อยอดสู่ระบบ EPR ของประเทศไทยในอนาคต การประกาศความร่วมมือดังกล่าว จัดขึ้นภายในกิจกรรม “FROM COMMITMENT TO ACTION: Closing the Loop for a Circular Thailand” ภายในงาน Sustainability Expo 2026 (SX2026) ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ โดยมีผู้แทนกระทรวงมหาดไทย กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กระทรวงอุตสาหกรรม และประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ร่วมแสดงเจตนารมณ์ พร้อมผู้แทนภาคอุตสาหกรรม ผู้ผลิตและเจ้าของแบรนด์ ผู้จำหน่าย ท้องถิ่น ผู้รวบรวม และผู้รีไซเคิล เพื่อเชื่อมความร่วมมือตลอดห่วงโซ่บรรจุภัณฑ์

Voluntary PRO หรือองค์กรบริหารจัดการความรับผิดชอบของผู้ผลิตภาคสมัครใจ จะเป็นกลไกกลางให้ผู้ผลิต เจ้าของแบรนด์ ผู้ผลิตบรรจุภัณฑ์ ผู้จำหน่าย ผู้รวบรวม โรงงานรีไซเคิล ภาครัฐ และท้องถิ่น ได้ร่วมเรียนรู้ ทดลอง และพัฒนารูปแบบการจัดการที่เหมาะสมกับบริบทประเทศไทย โดยไม่ได้มุ่งเฉพาะการเก็บกลับหรือรีไซเคิล แต่รวมถึงการพัฒนาข้อมูลและระบบบริหารจัดการที่สนับสนุนการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง

โครงการ Voluntary PRO มีกำหนดดำเนินงาน 24 เดือน ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2570 ถึง 31 ธันวาคม 2571 โดยมีเป้าหมายพัฒนาต้นแบบระบบบริหารจัดการบรรจุภัณฑ์ระดับประเทศ (National PRO Model) ควบคู่กับการทดลองในพื้นที่นำร่อง (Sandbox) 5 พื้นที่ และครอบคลุมบรรจุภัณฑ์ 8 ประเภท เพื่อทดสอบแนวทางให้เหมาะสมกับประเภทวัสดุและบริบทของพื้นที่

นางพิมพ์ใจ ลี้อิสสระนุกูล ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) กล่าวว่า “การจัดการบรรจุภัณฑ์อย่างยั่งยืน เป็นส่วนสำคัญของนโยบาย 5I ของ ส.อ.ท. ที่มุ่งยกระดับอุตสาหกรรมไทยสู่ Smart Industry โดยสอดคล้องกับด้าน I5: Inclusive Sustainability ซึ่งมุ่งสร้างการเติบโตอย่างสมดุลและยั่งยืนให้กับผู้ประกอบการทุกขนาด ผ่านการเปลี่ยนผ่านสู่อุตสาหกรรมคาร์บอนต่ำ เศรษฐกิจหมุนเวียน และแนวทาง ESG ทั้งนี้การขับเคลื่อนจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือตลอดห่วงโซ่ ตั้งแต่การออกแบบและผลิต การจำหน่ายและบริโภค ไปจนถึงการคัดแยก เก็บกลับ รวบรวม และรีไซเคิล ภาคอุตสาหกรรมจึงมีบทบาทในการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ พัฒนานวัตกรรม และทำให้วัสดุกลับมาเป็นวัตถุดิบในระบบการผลิตได้อีกครั้ง การเตรียมความพร้อมต่อ EPR (Extended Producer Responsibility) หรือการขยายความรับผิดชอบของผู้ผลิต ต้องพัฒนาควบคู่กันทั้งระบบข้อมูล ระบบเก็บกลับและคัดแยก การออกแบบบรรจุภัณฑ์ ตลอดจนการกำหนดบทบาทของผู้เกี่ยวข้องให้ชัดเจน การทดลอง Voluntary PRO จึงเป็นโอกาสให้ภาคเอกชนเข้ามาร่วมพัฒนาแนวทางที่ปฏิบัติได้จริง และนำบทเรียนไปใช้ต่อยอดเมื่อกฎหมายมีผลบังคับใช้”

นายโฆษิต สุขสิงห์ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย และประธานสถาบันการจัดการบรรจุภัณฑ์และรีไซเคิลเพื่อสิ่งแวดล้อม (TIPMSE) กล่าวว่า “ระบบบริหารจัดการบรรจุภัณฑ์ที่ใช้แล้ว จำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือของทุกภาคส่วน เชื่อมโยงกันตลอดห่วงโซ่อุปทาน โดยภาคอุตสาหกรรมมีบทบาททั้งการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ให้เหมาะสมต่อการใช้ซ้ำและรีไซเคิล การปรับปรุงกระบวนการผลิตและการร่วมออกแบบระบบที่ทำให้วัสดุสามารถกลับเข้าสู่ระบบเศรษฐกิจหมุนเวียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ขณะเดียวกันยังต้องอาศัยความร่วมมือจากภาครัฐ ท้องถิ่น ผู้จำหน่าย ผู้รวบรวม โรงงานรีไซเคิล และผู้บริโภค ในการสนับสนุนร่วมมือในการจัดเก็บบรรจุภัณฑ์ใช้แล้ว เข้าสู่ระบบการจัดการ วันนี้เราพร้อมก้าวจากการประกาศเจตนารมณ์สู่การลงมือทำร่วมกัน ผ่านกลไก Voluntary PRO ที่เชื่อมการทำงานตลอดห่วงโซ่ ความร่วมมือนี้จะช่วยให้เราร่วมทดลองและพัฒนาระบบจัดการบรรจุภัณฑ์ที่ใช้ได้จริงในบริบทของประเทศไทย พร้อมเสริมขีดความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมไทยในระยะยาว” ..................